به گزارش خبرنگار اقتصادی ایرنا، محمدرضا پویافرد روز سه‌شنبه در نشست تخصصی تامین مالی صنعت نهاده های دام، طیور و آبزیان افزود: در پی تغییرات ساختاری در نظام ارزی کشور و حذف تدریجی ارز ترجیحی در دی ماه سال ۱۴۰۴ بخش کشاورزی و دامپروری با چالش بی سابقه ای در تامین مالی و گردش مالی روبرو شد.
عضو هیات مدیره بانک کشاورزی اظهارداشت: در این شرایط حساس نقش بانک های تخصصی در بکارگیری ابزارهای نوین مالی برای جلوگیری از فروپاشی زنجیره تامین به یک ضرورت استراتژیک تبدیل شده است.
وی به تفاوت فاحش آماری میان دوران پیش از حذف ارز ترجیحی و دوران پس از آن اشاره کرد و گفت: پیش از تغییر نرخ ارز گردش مالی سامانه بازارگاه حدود ۳۹۷ هزار میلیارد تومان بود که با ۳۲ هزار خریدار و ۲۵ میلیون تن حجم خرید نشان دهنده پایداری نسبی بازار بود که با تغییر نرخ ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان به ارز ۱۲۵ هزارتومان این رقم در چرخه های دو ماهه به ۷۸۰ هزار میلیارد تومان جهش یافت که نشان دهنده فشار شدید تقاضا و نیاز مبرم بازار شد.
پویافرد افزود: این جهش قیمتی و تغییر نرخ ارز فاصله میان نیاز واقعی تولید کننده و توان موجود در بازار را به شدت افزایش داد که مدیریت این شکاف اصلی ترین چالش بانک ها و دولت در ماه های اخیر بوده است.
وی با اشاره به اینکه این تغییرات اقتصادی در مقطع دشواری رخ داد اظهارداشت: تغییرات نرخ ارز همزمان با چالش های دیگری نظیر بازار شب عید، تقاضای فصلی مرغ در ماه رمضان و نوسانات اقتصادی دیگر رخ داد که این همزمانی فشار بر تولیدکنندگان، دامداران و مرغداران را دوچندان کرد.
عضو هیات مدیره بانک کشاورزی تصریح کرد: با این حال با وجود این پیچیدگی ها استفاده از ظرفیت های قانونی و مصوبات جدید مسیر را برای ورود ابزارهای نوین مالی به بازار هموار کرد.
۳۸۰ میلیون دلار ارز برای تامین نهاده‌ها تخصیص یافت
وی به استراتژی های بانک کشاورزی برای عبور از بحران تامین مالی صنعت دام اشاره کرد و گفت: پیش از این در راستای ایجاد زیرساخت های تامین مالی زنجیره ای فعالیت هایی را تحت عنوان پلتفرم کیف پول آغاز کردیم که با وقوع تغییرات ارزی تلاش کردیم بتوانیم از طریق ضمانت نامه های بانکی فرآیند تبدیل ضمانت به ارز را برای واردکنندگان و توزیع کنندگان تسهیل کنیم.
پویافرد اظهارداشت: در نتیجه این اقدامات و با همکاری بانک مرکزی تاکنون ۳۸۰ میلیون دلار ارز برای تامین نهاده های مورد نیاز کشور از طریق کانال های ضمانت نامه ای و با مشارکت بانک های تخصصی تامین شده است.
به گفته وی، این حجم از ارز نقش حیاتی در حفظ تداوم تولید و جلوگیری از رکود در بخش های حساس دامپروری و طیور ایفا کرده است.
وی افزود: با وجود چالش های ناشی از تغییر نرخ ارز همکاری میان بانک ها، واردکنندگان و تولیدکنندگان از طریق ابزارهای نوین مالی تنها راهکار پایدار برای حفظ امنیت غذایی و تداوم چرخه تولید در شرایط اقتصادی کنونی است.
لزوم برخورداری ابزارهای تامین مالی بخش کشاورزی از قابلیت نقدشوندگی و مدیریت ریسک ارزی
در این پنل تخصصی رضا مبصری دبیر انجمن تولیدکنندگان زنجیره گوشت مرغ با ارزیابی مثبت ورود بانک کشاورزی به حوزه تامین مالی صنعت دام و طیور گفت: برخورداری ابزارهای نوین مالی از ویژگی های قابلیت انتقال، تقسیم و نقدشوندگی و همچنین نیاز مبرم صنعت به ابزارهای پوشش ریسک نرخ ارز ضرورت دارد.
وی افزود: طی سال های گذشته تنها بخش کوچکی از فعالان صنعت آینده کسب و کار را در سایه حذف رانت های ارزی پیش بینی می کردند اما برخلاف تصور تامین مالی سنتی در آینده نه چندان دور توان پاسخگویی به نیازهای صنعت دام و طیور را نخواهد داشت.
دبیر انجمن زنجیره گوشت مرغ با اشاره به طرح هایی مانند نوی پو اظهارداشت: اگرچه ورود بانک کشاورزی به این عرصه با بینشی درست در مقطع بسیار حیاتی انجام شد اما این ابزارها نباید ایستا باشند بلکه یک راهکار مالی جامع باید بتواند چالش های نقدینگی را به طور کامل حل کند.
وی براین باور است که ابزارهای فعلی که تنها به ضمانت نامه های محدود می پردازند نمی توانند جایگزین کامل نیازهای پیچیده صنعت شوند.
مبصری با تبیین نیازهای کاربردی تولیدکنندگان سه ویژگی کلیدی را برای ابزارهای مالی آینده الزامی دانست و گفت: قابلیت انتقال یعنی جریان انتقال مالی در زنجیره های مختلف تولید (انتقال این ضمانت به کارخانه خوراک، تامین‌کننده واکسن یا فروشنده جوجه)، قابلیت تنظیم ( استفاده آن در معاملات خرد و پرداخت های جاری برخلاف مبالغ کلان فعلی این ابزارها باید قابلیت تقسیم به اجزای کوچک نقدی و غیرنقدی) و همچنین قابلیت نقدشوندگی ( برات الکترونیکی) را داشته باشد.
دبیر انجمن زنجیره گوشت مرغ یکی از دلایل درخواست سودهای بالا از سوی تامین‌کنندگان را عدم قطعیت در نرخ ارز دانست و افزود: با حذف ارز ترجیحی، اختلاف قیمت بین روزهای مختلف واردات و پرداخت می تواند حاشیه سود را به طور کامل از بین ببرد.
وی با بیان اینکه صنعت دام وطیور به شدت نیازمند ابزاری است که بتواند ریسک نرخ ارز را مدیریت کند اظهارداشت: این ابزار یا باید قابلیت تثبیت قیمت ارز در زمان صدور را داشته باشد و یا اختلاف قیمت تا روز پرداخت را پوشش دهد.
مبصری افزود: به طور قطع بدون وجود ابزارهای پوشش ریسک ارزی مدیریت زنجیره تامین در فضای بدون رانت بسیار دشوار خواهد بود.
